Techniki walki
Jak wygrywa się walkę sumo: kimarite
Jedna zasada, długa lista technik i wachlarz sędziego: jak wygrywa się walkę sumo, które techniki zobaczysz najczęściej i dlaczego werdykt można zakwestionować.
Zarezerwuj miejsce przy ringu ↗Szybka odpowiedź
Pojedynek sumo zostaje rozstrzygnięty, gdy zapaśnik wypchnie przeciwnika poza ring lub powali go tak, że cokolwiek poza podeszwami stóp dotknie gliny. Zwycięska technika nazywa się kimarite. Japońskie stowarzyszenie sumo uznaje 82 takie techniki, choć powszechnie stosuje się tylko około tuzina. Sędzia wskazuje zwycięzcę wachlarzem, a sędziowie mogą zakwestionować werdykt. Obserwowanie wypchnięcia siłą, wypchnięcia pchnięciem, rzutu i powalenia klapsem obejmuje większość pojedynków.
Jedyna zasada
Wikipedia podaje zasady sumo w jednym zdaniu: o wyniku walki decyduje wypchnięcie zapaśnika poza dohyō lub dotknięcie przez niego ziemi wewnątrz ringu jakąkolwiek częścią ciała poza podeszwami stóp. Nie musi dotknąć ziemi poza ringiem, by przegrać. Ring to okrąg z częściowo zakopanych bali ryżowej słomy, umieszczony na podwyższeniu z ubitej gliny, dzięki czemu krawędź jest dobrze widoczna, a koniec walki — jednoznaczny.
Dwa style
Zapaśnicy skłaniają się ku jednemu z dwóch podejść. W stylu na pas, yotsu-zumō, zapaśnik chwyta mawashi przeciwnika i wypycha go poza ring. W stylu pchającym, oshi-zumō, spycha przeciwnika do tyłu bez pewnego uchwytu. Wikipedia opisuje oba jako formy podstawowe, a style te wyjaśniają, dlaczego dwie walki mogą wyglądać tak różnie: jedna to chwyt, który stopniowo nieruchomieje, druga to seria pchnięć, która kończy się niemal zaraz po rozpoczęciu.
Siła wyjściowa
Yorikiri, czyli wypchnięcie przeciwnika siłą frontalną, to podstawa. Zapaśnik utrzymuje chwyt na mawashi, czyli pełny chwyt ciała, i wypycha rywala poza ring. Wikipedia nazywa go najczęstszym kimarite i przypisuje mu 32,4 proc. wszystkich walk zawodowych. Jeśli pojedynek to grappling, który kończy się tym, że jeden zapaśnik zmusza drugiego do cofania się poza słomianą linię, to najprawdopodobniej yorikiri. Jego bliski krewny, yoritaoshi, kończy się w ten sam sposób, z tą różnicą, że przegrany upada.
Wypchnięcie
Oshidashi, czyli wypchnięcie frontalne, opiera się wyłącznie na pracy ramion: zapaśnik nie chwyta pasa i utrzymuje kontakt aż do wypchnięcia przeciwnika poza ring. Tsukidashi to ta sama idea realizowana pchnięciami, bez zachowania kontaktu. Wikipedia wymienia je wśród technik podstawowych. Stanowią znak rozpoznawczy stylu opartego na pchaniu i zwykle są szybkie — to jeden z powodów, dla których pierwsze sekundy walki mają tak duże znaczenie dla wyniku.
Rzuty i obalenie
Rzuty tworzą własną grupę. Uwatenage, rzut przez ramię, polega na tym, że atakujący sięga ponad ramieniem przeciwnika, chwyta pas i rzuca go w bok na ziemię. Hatakikomi, klepnięcie w dół, sprawia, że przeciwnik pada do przodu po klepnięciu w ramię, plecy lub rękę. Wikipedia podaje, że wielu traktuje go jako ostateczność, gdy zostanie zepchnięty do tyłu, choć niektórzy zapaśnicy polegają na nim. Zauważa również, że dzięki lepszej technice mniejsi zapaśnicy mogą pokonać znacznie większych.
Wygrywanie bez techniki
Wikipedia wymienia również pięć sytuacji, które nie są technikami – sposobów na wygraną bez ich stosowania. Należą do nich: przypadkowe wyjście przeciwnika poza ring bez ataku, zbyt daleki krok naprzód w trakcie własnego ataku lub przewrócenie się do tyłu bez zastosowania przeciwko niemu jakiejkolwiek techniki. O wyniku pojedynku może też zdecydować faul: uderzenie zaciśniętą pięścią to jeden z zabronionych ruchów, zwany kinjite, i skutkuje dyskwalifikacją zawodnika. Lista jest długa, a niemal wszystkie wymienione na niej przypadki są rzadkie.
Arbiter i kibic
Sędzia, gyōji, na końcu ogłasza kimarite, choć sędziowie mogą zmienić jego decyzję. Wskazuje swoim gunbai, solidnym wachlarzem bojowym, stronę zwycięzcy. Jeśli jeden z pięciu sędziów wokół ringu zakwestionuje tę decyzję, spotykają się na ringu na mono-ii, a według Wikipedii mogą potwierdzić werdykt, go odwrócić lub zarządzić rewanż. Weryfikacja wideo dodaje dwóch kolejnych sędziów. Decyzja nie jest ostateczna, dopóki ta rozmowa się nie zakończy.
Na co uważać
Podczas walki słuchaj, jak konferansjer nazywa poszczególne techniki, i wypatruj chwytu: ręka na pasie wskazuje na wypchnięcie siłą lub rzut, otwarte dłonie na klatce piersiowej na wypchnięcie. Obserwuj stopy przy słomie, bo właśnie tam rozstrzyga się pojedynek. Cel nauki tego słownictwa jest prosty: gdy jeden z zapaśników nagle siada na glinie, będziesz wiedzieć, że stało się coś konkretnego — i mniej więcej co.
Źródła